Το καλλιτεχνικό ψεύδος και το απρόσιτο βίωμα

Ούτε η αγάπη ούτε η ομορφιά αρκεί για μια ολοκληρωμένη ζωή. Κι ας λένε το αντίθετο τα βιβλία, τα ποιήματα, η τέχνη όλη. Λένε ψέματα, κατά πώς όφειλαν, αφού αποτελούν την εξευγενισμένη έκφραση, το απόσταγμα της σκέψης των δημιουργών σε στιγμές δημιουργικής οιστρηλασίας – εκεί που ο άνθρωπος προσπίπτει στο πνεύμα και τις φαντασιακές του εκδηλώσεις. Όχι, ο καλλιτέχνης που γράφει τότε για τη ζωή και τα πάθη της δεν είναι ειλικρινής. Μετατρέπεται σε πλασματικό ον που περιγράφει το δέον, το ουτοπικό, το απροσμέτρητο, περιβάλλοντάς το με τη φλόγα της τέχνης του. Γνωρίζουμε πλέον καλά ότι η στιγμή της δημιουργίας είναι μια τολμηρή παράκαμψη από την κεντρική λεωφόρο, ένα τέχνασμα με παραμορφωτικούς καθρέφτες που ξεγελά, προσφέροντας στον μετέχοντα την ψευδαίσθηση του απόλυτου, για να αντέξει την πεζή καθημερινότητα του μερικού, του λειψού, του αποχρωματισμένου.

Ο καλλιτέχνης περιγελά την πάσχουσα ανθρωπότητα, ομνύοντας στο μεγαλειώδες, αποκρύπτοντας το χθαμαλό, ξιπασμένος, με πλήρη επίγνωση της ποταπότητας των άλλων και του εαυτού του. Ο ιεροφάντης των μυστηρίων της λέξης είναι κι αυτός ένα ταπεινό -ίσως ταπεινότερο από τους περισσότερους- πλάσμα που βαυκαλίζεται ότι κατέχει το μυστικό της ύπαρξης. Αυτοχρισμένο δειλό ον μιας ελίτ που κυβερνά το βασίλειο της τυπωμένης σελίδας, μόνος του σε βάθρο για έναν, το οποίο έχει στήσει ο ίδιος με τη ναρκισσιστική του εμμονή να αποδείξει σ’ όλους την ανωτερότητά του, εκχωρώντας ψιχία πάθους με το σταγονόμετρο.

Και το ποίμνιο ακολουθεί αγελαία τον πνευματικό ηγέτη, θαυμάζοντας τον ως δημιουργό, και ταυτόχρονα αυτοθαυμαζόμενο, καθώς λαμβάνει το «σώμα και το αίμα του» κι επομένως μέρος της αίγλης και του τροπαίου του. Το ενδιαφέρον, εν προκειμένω, είναι η αφελής του πίστη ότι μετέχει στο θαύμα. Ότι το κάλλος, η ευτυχία, η μεγάλη αγάπη, όλα ετούτα τα υψιπετή, είναι βιώσιμα και βιωμένα επειδή έχουν ήδη καταγραφεί σε σελίδες, σε ταινίες, σε πίνακες, σε μουσική. Ποιος μπορεί έχοντας συμμετάσχει για πολλά συναπτά έτη στο μυστήριο της τέχνης να παραδεχτεί, με κάθε ειλικρίνεια, ότι δεν τα έχει ζήσει, με μικρή έστω διαφοροποίηση; Αποδεικνύοντας ότι ακόμα και η φαντασίωση μπορεί να καταστεί κοινότοπη, όταν εκπορεύεται από το ίδιο κέντρο, διαθέτοντας κοινή… βιβλιογραφία.

Πολλώ μάλλον εφόσον η μνήμη είναι κατ’ εξοχήν επιλεκτική και αποσπασματική. Οπότε γίνεται ακόμα πιο εύκολο να ταυτιστεί το καλλιτεχνικό με το υποκειμενικό βίωμα, ώσπου στο τέλος το βιβλίο έχει γίνει η εμπειρία, αξεδιάλυτα ενσωματωμένη. Και καταλήγοντας να χρησιμοποιούμε λέξεις και φράσεις με τις οποίες έχει εμποτίσει τις σκέψεις μας, με τα νήματα της ζωής μας να έχουν χρωματιστεί από το ψεύτικο πάθος του, ο πονηρός δημιουργός γελά χαιρέκακα με την αβέλτερη ευπείθειά μας από την απόσταση του χρόνου. Αλλά καλύτερα έτσι. Γιατί από τη στιγμή που παύεις να πιστεύεις σε κάποιον θεό, αυτός πεθαίνει. Και τότε, τι θα κάναμε όλοι εμείς, χωρίς το ψέμα και την ψευδαίσθηση; Για σκέψου να έπρεπε να ζήσουμε τη ζωή μας…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s